Bilimsel Madencilik Dergisi

Bilimsel Madencilik Dergisi

Cilt 49 - Sayı 3 (Eylül 2010)
TKİ`ye Bağlı İşletmelerde Yaralanmalı İş Kazalarının Analizi - Analysis of Injured Work Accidents at TKI Affiliated Enterprises
Sayfa 3-12 Seyhan Önder, Mustafa Önder

ÖZET

Madencilik, oldukça fazla iş kazasının yaşandığı tehlikeli iş kolları arasında yer almaktadır. Yaşanan iş kazaları çalışanlar ve işletmeler için önemli zararlara neden olmaktadır. Kaza analizleri ve bu analizler sonucu saptanan risklerin azaltılması için alınacak önlemler yardımıyla, iş kazaları ve buna bağlı zararlar önemli ölçüde azaltılabilir. Bu çalışmada 2001-2008 yılları arasında TKİ`ye bağlı yeraltı ve yerüstü işletmelerinde meydana gelen kazalar, MINITAB 14 istatistiksel analiz paket programı kullanılarak değerlendirilmiştir. Analizlerde kaza nedenleri, kazalanan iş grupları ve kazalanan uzuvlar veri olarak kullanılmıştır. Çalışmanın sonucunda, yeraltı işletmelerinde en büyük riski göçük ve elle taşımanın oluşturduğu, kazmacının en riskli iş grubu olduğu, yerüstü işletmeleri için ise en büyük riski iş makinelerinin oluşturduğu, tamir-bakım-imalat bölümünün mekanik işlerinde çalışanların en riskli iş grubu olduğu belirlenmiştir. Tüm işletmelerde iş kazaları sonucunda en fazla zarar gören uzvun el olduğu belirlenmiştir.

Anahtar sözcükler: TKİ, Kömür madenciliği, Kaza analizi, Mesleki yaralanmalar, ANOVA.

ABSTRACT

Mining sector is involved in the hazardous business having a lot of occupational accidents. Occurred occupational accidents cause major damage for the workers and enterprises. Occupational accidents and the related damage can be reduced significantly with the help of accident analysis and measures to be taken to reduce of the risks identified as a result of this analysis. In this study, between the years 2001-2008 accidents occurring in the underground and the surface mining of Turkish Coal Enterprises (TKİ) have been evaluated by using MINITAB 14 statistical analysis package program. Accident reasons, work group having an accident and injured part of the body have been used as data. In result of this study, it has been determined that manual handling and roof collapse create the highest risk as well as the coal winner is the highest risky working group in underground coal mining. It has been found that the machines create the highest risk in surface coal mining; also mechanical employees working in the maintenance and manufacturing department are the highest risky working group in surface coal mining. As a result of the accidents occurring underground and surface mining, it has been observed that the hands are the most injured parts of the body.

Keywords: TKİ, Coal mining, Accident analysis, Occupational injuries, ANOVA.

Kütahya-Alayunt Diyatomit Cevherindeki Safsızlıkların Hidrosiklon ve Kalsinasyonla Giderilmesi - Kütahya-Alayunt Elimination of Impurities in Diatomite Ore by Hydrocyclone and Calcination
Sayfa 13-21 İsmail Bentli

ÖZET

Özellikle son yıllarda diyatomite olan ilgi artmış ve teknolojik ürün elde etmeye yönelik araştırmalarda kullanılmaya başlanmıştır. Kütahya-Alayunt diyatomit yatağı daha önceleri işletilmiş önemli bir yatak konumundadır. Bu çalışmada, cevherde bulunan kuvars, kum ve kil gibi safsızlıkların uzaklaştırılması amacıyla hidrosiklon ve kalsinasyon yöntemleri denenmiştir. %84,42 SiO2 tenörlü Kütahya-Alayunt diyatomit cevheri hidrosiklon yöntemiyle %90,15 SiO2 tenörüne, bu ürünün 900 o C`de kalsinasyonu sonucunda da %92,84 SiO2 tenörüne yükseltilebilmektedir. Ürünler isteğe bağlı olarak filtrasyon, seramik ve dolgu amaçlı olarak kullanılabilecek özelliklerdedir.

Anahtar Sözcükler: Diyatomit, Hidrosiklon, Kalsinasyon

ABSTRACT

Interest on diatomite has recently increased and it has been used in research work with the purpose of developing technological products. Kütahya-Alayunt diatomite deposit was a formerly mined out important deposit. In this study, hydrocyclone and calcination methods were examined to remove the impurities, such as quartz, sand and clay, in the Kütahya-Alayunt diatomite. 84,42% SiO2 grade of Kütahya-Alayunt diatomite ore was increased to 90.15% SiO2 by hydrocyclone and after calcination of this product at 900 o C, 92.84% SiO2 grade was achieved. The diatomite products obtained in the study were found to be suitable for use in ceramic industry as filtration and filling materials.

Keywords: Diatomite, Hydrocyclone, Calcination

Kuyucak Yöresine Ait Barit Cevherinin Flotasyonla Zenginleştirilmesi - Flotation Enrichment of Barite Ore from Kuyucak Region
Sayfa 23-29 Hilal Özer Toklu, Emin Cafer Çilek

ÖZET

Kuyucak yöresinden elle toplanan saf barit numunesinin temas açısı ölçümü ve FTIR spektrometri analiz sonuçlarına bağlı olarak ham barit cevheri üzerinde mekanik flotasyon deneyleri yapılmıştır. Barit yüzeyine kimyasal adsorblandığı belirlenen anyonik tip Aero 730 toplayıcısı ile kabul edilebilir seviyede bir hidrofobiklik elde edilebildiği belirlenmiştir. Sistematik flotasyon deneyleri sonucunda, flotasyona etki eden fiziksel ve kimyasal değişkenlerin (pH, hava akış hızı, bastırıcı, toplayıcı ve köpürtücü türü ve miktarı) optimum değerleri bulunmuştur. Optimum flotasyon şartlarında yapılan flotasyon deneyinde % 92,59 BaSO4 içeren bir konsantre üretimi mümkün olmuştur. Ayrıca flotasyon verimine tane boyutunun etkisini belirlemek için 75+53 µm, -53+38 µm ve -38 µm tane boyutundaki örneklerle optimum flotasyon koşullarında flotasyon deneyleri yapılmış ve tane boyutu ile konsantre kalitesi arasındaki ilişki incelenmiştir.

Anahtar Sözcükler: Flotasyon, Barit

ABSTRACT

Depending on the results of contact angle measurements and FTIR spectra analyses of handpicked pure barite sample from Kuyucak region, the mechanical flotation experiments were carried out with raw barite ore. An acceptable floatability was obtained by using the anionic collector Aero 730, which was chemically adsorbed on barite surface. As a result of systematical flotation experiments, the optimum values of physical and chemical parameters (pH, airflow rate, types and amounts of depressant, collector and frother) affecting the flotation were determined. Flotation of the ore was produced a barite concentrate assaying 92,59% BaSO4 under optimum flotation conditions. Otherwise, several flotation tests were carried out to determine the effect of particle size on flotation performance with -75+53 µm, -53+38 µm and -38 µm particle size samples under optimum flotation conditions and the relation between particle size and the quality of concentrate were investigated.

Keywords: Flotation, Barite

Çekme Kepçeli Yerkazarda Olağan Basamak Kazısı ile Tepeden Kazıda İs Döngü Süreleri, Bileşenleri ve Enerji Tüketim Değişkenleri Karşılaştırması – Olay Çalışması - Comparison of Trench-to-Dig Crashing Periods, Components and Energy Consumption Variabl
Sayfa 31-37 Metin Özdoğan, Abdurrahim Özgenoğlu

ÖZET

Bu yazıda çekme kepçe olağan basamak kazısı ile tepeden kazı hakkında genel bilgi verilmiş olup 15 m3 kapasiteli bir P&H/Page 736 model yerkazarda, her iki tür kazıda yapılan iş döngü süresi, bileşenleri ve enerji tüketim ölçüm ve sonuçları verilmiştir. Ölçümler kontrol panelinde çektiriş, kaldırış, döndürüş doğru akım motorları için mevcut test sinyal çıkış noktalarından, armatür voltaj ve akım geri besleme sinyalleri ve çalışma döngüsü süreleri kaydedilerek yapılmıştır. Ölçüm sistemi ve DC motor güç ve enerji hesaplama ilkesine kısaca değinilmiştir. Bitişik iki çekme kepçe diliminde (basamak) ölçülen 59 adet normal basamak kazısı ve 74 adet tepeden kazı iş döngüsü süre ve enerji yönünden incelenmiştir. Her iki tür kazıda izlenen değişkenler verilmiş ve birbiri ile karşılaştırılmıştır. Tepeden kazı yöntemi; üretkenlik, kova dolma çarpanı, kova ve donanımına etkileri yönünden tartışılmıştır. Ayrıca, iş döngüsü bileşenleri süre ve enerji tüketimi yönünden incelenip yorumlanmıştır. Döndürüş deviniminin düşük enerji tüketimi nedeni açıklanmıştır.

Anahtar Sözcükler: Çekme Kepçeli Yerkazar, Olağan Basamak Kazısı, Tepeden Kazı, İş Döngü Bileşenleri, Enerji Tüketim Değişkenleri

ABSTRACT

In this article, dragline normal bench digging and bench chopping are explained in general and the results of studies with both types of digging are given for a 15 m3 bucket P&H/Page 736 model dragline excavator in terms of cycle time, components, and energy consumption. Measurements were made from the control panel of the equipment by recording the cycle times and the armature voltage and feedback current signals for drag, hoist and swing direct current motors. Measuring system and the principle of calculation of DC motor power and energy are given. 74 bench chopping cycles and 59 normal bench digging cycles were monitored at two adjacent dragline slices (benches). Monitored parameters of both digging modes are given and compared. Bench chopping is discussed in terms of productivity, bucket fill factor, impact on bucket and rigging. Furthermore,components comprising work cycle in terms of time and energy consumption are investigated and interpreted. The reason for the comparetively lower energy consumption in swing motion is explained.

Keywords: Dragline Excavator, Normal Bench Digging, Bench Chopping, Cycle Time Components, Energy Consumption Parameters