Bilimsel Madencilik Dergisi

Bilimsel Madencilik Dergisi

Cilt 55 - Sayı 3 (Eylül 2016)
Artvin-Murgul Bölgesi Kompleks Cu-Zn Cevherinin Jameson Hücresi Kullanılarak Zenginleştirilebilirliğinin Araştırılması - Investıgation of concentration of complex Cu-Zn ore in Artvin-Murgul region by using the Jameson cell ( Orjinal Araştırma )
Sayfa 5-16 Cengiz Karagüzel, Oktay Şahbaz, Kenan Oğul, Ali Uçar

Bu araştırmada Artvin-Murgul yöresi kompleks bakır-çinko cevherinin ilk defa Jameson flotasyon hücresi ile zenginleştirilmesi araştırılmıştır. Bu çalışma kapsamında flotasyonu özellikle oksitlenme ve tane boyutundan dolayı sorunlu olan Doğu Karadeniz Bölgesi Akarşen ocağındaki ince taneli kompleks sülfürlü bakır-çinko cevheri çalışılmıştır. Cevher numunesinin mikroskobik incelemeleri sonucu, cevherin mineralojik bileşimi ve serbestleşme boyutu tespit edilmiştir. Cevherin serbestleşme boyutu mikroskobik çalışmalara ilaveten ve mekanik flotasyon yöntemiyle de kontrol edilerek Jameson hücresinde zenginleştirilebilme olanakları araştırılmıştır. Jameson hücresiyle tek kademede yapılan zenginleştirme deneyleri sonunda %2 Cu içeren cevherden %12 Cu içerikli ürün %79 verim ile kazanılabileceği görülmüştür.

Kömür Yıkama Tesis Atıklarının Susuzlandırılmasında Eski ve Yeni Teknolojiler - Old and new technologies in dewatering of coal plant slurries
Sayfa 17.26 Hasan Hacıfazlıoğlu

 Kömür yıkama tesislerinden çıkan sulu şlam kömürlerin ekonomiye kazandırılabilmesi, yarattığı çevresel sorunların giderilmesi ve yıkama suyunun geri kazanılabilmesi için susuzlandırılması gerekmektedir. Kömür yıkama tesislerinde 1 ton tüvenan kömürün yıkanması için ortalama 2 ton su kullanılmakta ve bu su prosesin son aşamasında %1-3 katı oranı ile tikinere gönderilmektedir. Tikinerde çöktürülen şlam kömürlerin katı oranı %35`e kadar çıkabilmekte ve suyun büyük bir bölümü tikiner yardımıyla geri kazanılabilmektedir. Şlam kömürün ileri derecede susuzlandırılması söz konusu olduğunda ise filtreler kaçınılmaz olarak kullanılmaktadır. Filtrelerle şlam kömürün nemi %15`lere kadar düşürülebilmektedir. Bu çalışmada, şlam kömürlerin susuzlandırılması için geliştirilmiş olan eski ve yeni teknoloji ekipmanlar tanıtılmıştır.

Bitlis ve Van İllerinde Pomza Madenciliğine Genel Bir Bakış - A general overview of pumice mining in Van and Bitlis provinces
Sayfa 27-34 Ogün Ozan Varol

 Bu derleme çalışması kapsamında genel olarak pomza kayasının genel özellikleri sunulmuş olup, ülkemizde bulunan toplam pomza rezervinin %50`den fazlasının Bitlis ve Van illerinde olduğuna dikkat çekilmiştir. Sertliği Mohs sertlik skalasında 5-6, özgül ağırlığı 1-2 gr/cm3 olan pomzanın inşaat ve tarım sektöründen, kimya endüstrisine kadar uzanan çeşitli kullanım alanları mevcuttur. Pomzanın basit madencilik yöntemleriyle işletilebilmesi ayrı bir artı değer katmaktadır. Bu kadar çok rezerve sahip olan bu iki ilimizde bilinçsiz madencilik çalışmaları neticesinde pomza rezervlerinden mümkün olan yüksek verim alınamamakta ve bu rezervler verimsiz bir şekilde harap edilmektedir. Çalışmada bahsi geçen Van ve Bitlis illerinde pomza madenciliğine yeteri kadar önem verilmesi durumunda bölge ve ülke ekonomisine katkıları son derece büyük olacaktır.

Atık Baskılı Devre Kartlarının Ekonomik Potansiyeli ve Çevresel Karakterizasyonu - Economic potential and environmental characterisation of waste of printed circuit boards
Sayfa 35-44 Ersin Yener Yazıcı, Hacı Deveci

 Atık elektrikli ve elektronik eşyalar (AEEE veya e-atık) zararlı organik ve inorganik maddeler içermektedir. Diğer taraftan AEEE, yüksek temel (özellikle Cu) ve değerli metal (Au, Ag ve Pd) içerikleri nedeniyle önemli bir ikincil kaynaktır. Bu atıkların uygun şekilde yönetilmemesi hem ekonomik kayıplara yol açmakta hem de evsel atıklarla birlikte depolanması durumunda çevre kirliliğine neden olabilmektedir. AEEE`deki ağır ve değerli metallerin önemli bölümü atık baskılı devre kartlarında (ABDK) bulunmaktadır. Bu çalışmada, ABDK`nın temel ve değerli metal içeriğine bağlı olarak ekonomik potansiyeli ortaya konulmuştur. Ayrıca, atık bilgisayarlardan toplanan ABDK`ya (%18,5 Cu, 86 g/t Au, 694 g/t Ag ve 97 g/t Pd) çevresel karakterizasyon testleri uygulanmıştır. TCLP testi (Toxic Characteristic Leaching Procedure) sonuçlarına göre ABDK, yüksek kurşun (Pb) salınımı nedeniyle "zararlı atık" sınıfındadır. SPLP (Synthetic Precipitation Leaching Procedure) ve EN 12457-2 (European Standard Leaching Test) testlerinde de bazı metallerin (Ba/Al/Pb/Cu) yüksek salınım gösterdiği belirlenmiştir. Elde edilen sonuçlar, AEEE yönetiminde atık depolama yerine geri dönüşüm/kazanım süreçleri ile metallerin kazanılmasının en uygun çözüm olduğunu göstermektedir.