Bilimsel Madencilik Dergisi

Bilimsel Madencilik Dergisi

Cilt 6 - Sayı 2 (Mayıs 1967)
Düşük Tenörlü Fluorit Cevherinin Zenginleştirilmesi
Sayfa G. Güngör

 ÖZET : Bu yazıda, Kaman - Şefaatli bölgesinden gönderilen •% 22,89 CaF2 , % 18,94 Si02 ve % 56,66 CaC03 dan müteşekkil, düşük tenörlü fluorit cevherinin zenginleştirilmesi problemi incelenmiştir. Araştırma teorik olmaktan ziyade, pratik yönden ele alınmış ve laboratuar çalışmaları ve neticeleri verilerek izah edilmiştin Gravite konsantrasyonu, kalsinasyon ve flotasyon usullerinden bir veya birkaçının konsantrasyon metodu olarak incelendiği bu etüdde, metalurjik evsaflı konsantre elde edilmesi için gravite, asit tenörlü konsantre için de flotasyon usullerinin uygun olduğu sonucuna varılmıştır. ABSTRACT : In this article, the concentration problems of low - grade fluorspar ore of Kaman - Şefaatli district, assaying 22,89 % CaF2 , 18,94 •% Si02 and 56,66 % CaC03 , are discussed and the laboratory work and results concerned with the practical aspects of these problems, rather than the theoretical ones, are outlined. Out of there different methods which have been considered in this study, such as gravity concentration, calcination, flotation and their combinations, it is concluded that the gravity concentration methods would be suiatble to produce concentrates of metallurgical - grade and that to obtain acid - grade concentrates the flotation methods should be adopted.

Dowex A - 1 Chelat Reçinesi Denilen Katyon Değiştiricisi ile Çinko Elektrolitlerinin Hassas Temizlenişi
Sayfa N. Şenakay

 ÖZET: Bu yazıda, Aachen Teknik Yüksek Okulu, Maden izabe ve Elektrometalürji Enstitüsünde Dowex A—] katyon değiştiricisi ile çinko elektrolitlerinin hassas temizlenişi üzerinde yapılan araştırmalardan alınan neticeler ve iyon değiştiricileri hakkında kısa genel bilgiler sunulmaktadır. Dowex A—1 chelat reçinesi Ni ve Co‘m yanında, bilhassa Fe ve Cu‘a karşı büyük bir selektivite göstermektedir. Zn‘i tutma özelliğinin zayıf oluşu, Fe ve Cu‘ı tamamen, Ni ve Co‘ı elektrolit içinde eser halinde kalacak miktarlara kadar temizleme imkânını sunmaktadır. Temizleme ameliyesi esnasında As, Sb, Cd ve Ge zorluklar göstermektedir, çünkü; bu metaller büyük bir ihtimalle elektrolit içinde anyonlar halinde bulunmaktadırlar. Dowex A—1 in yanında kullanılan Amberlite İR—4B ve Duolite A—101 D anyon değiştiricileri As ve Sb‘a karşı hiçbir selektivite göstermemiş olup, Ge‘un yarısından fazlası Amberlite İR—4B anyon değiştiricisi ile tutulabilmiştir. H+ iyonları ile yüklü değiştiricilerle yapılan denge deneyleri pH değerinin değişmesi ile takip edilebilinmiştir. Ölçülen ve teorik pH değerleri arasındaki farklar Debye - Hückel kanunu ile izah edilmiştir. ZUSAMMENFASSUNG : In diesem Bericht werden die Ergebnisse von der Forschungsarbeit aus dem Institut für Metallhüttenwesen und Elektrometallurgie der Technischen Hochschule Aachen über die Feinreinigung eines Zinkelektrolyten durch den Kationenaustauscher Dowex A—1 Chelat Harz mitgeteilt. Dowex A—1 Chelatharz zeigt neben Ni und Co besonders für Fe und Cu eine ausgesprochene hohe Selektivitaet. Die geringe Bindungskraft für Zn ermöglicht Fe und Cu völlig. Ni und Co bis auf Spuren zu entfernen. Die grössten Schwierigkeiten rufen As, Sb, Cd und Ge hervor, da sie im Elektrolyten wahrscheinlich als Anionen vorliegen, und Dowex A—1 ein Kationenaustauscher ist. Die dabei eingesetzten Anionenauslauscher Amberlite IR—4B und Duolite A—101 D zeigen für As und Sb keine besondere Selektivitaet. Ge konnte mit Hilfe des Amberlite IR—4B bis auf jmehr als die Haelfte aus dem Elektrolyt entfernt werden. Die Gleichgewichtsversuche mit H+ beladenem Austauscher konnten über pH-Wertaenderung verfolgt werden. Die dabei auftretenden Unterschiede zwischen gemessenen und theoretischen Werten konnten mit Hilfe des Debye - Hückel‘schen Gesetzes gedeutet werden.

Arşimet Spirali Şeklinde Tertiplenmiş Elektromanyetik verici
Sayfa S. Kavlakoğlu

 ÖZET : Umumiyetle iletken cevher aramalarında, 3000 - 4000 m. uzunluğunda doğrusal elektromanyetik verici kullanılmaktadır. Bunun için satha paralel olarak konan doğrusal kablodan deyişken akım geçirilmekte ve kablonun uçlarındaki yere çakılmış elektrotlar vasıtasiyle devre tamamlanmaktadır. Detay etütler için bu tip verici kullanıldığı takdirde aşağıdaki mahzurlar bahis konusudur. 1) istenildiği kadar akım geçirilememekte ve 3 - 5 Km.lik doğrusal kabloyu satha yaymak pratik olmamaktadır. 2) Yerden geçen akım elektromanyetik dalga gürültülerine sebep olmakta ve zahiri anomaliler meydana gelmektedir. 3) Sınırlı bir alan elde edilebilmektedir. 4) Dipol davranışlı cevherlerin tesbiti gerektiği gibi olmamaktadır. Bu makalede, teklif ettiğimiz Arşimed Spirali şeklinde tertiplenmiş bir kablodan deyişken akım geçirilmek suretiyle elde edilen verici halinde, yukarıda sıralanan mahzurlar elamine edilebilmekte ve kullanışlılık temin edilmektedir. ABSTRACT : Generally a Linear electromagnetic transmitter of 3000 - 4000 meters length is used in prospecting for conductive ores. In this type of transmitter on alternating current is passed through a cable which extends along a straight Line and parallel to the surface of the ground. The two ends of the cable are connected to the ground by two electrodes to complete the electrical circuit. When this type of transmitter is used in detailed surveys the following disadvantages are incured: 1) It is impossible to pass satisfactory current through the ground and laying of 3 - 5 km cable is not particle. 2) Alternating current flowing in the ground causes electromagnetic wave noise and gives rise to «ipurious anomalies. 2) Only a limited field is obtainable. 4) Detection of ores that could be represented by a dipole is not satisfactory-. In this paper a new type of transmitter namely Passing alternating current through a cable arranged as Archimet‘s Spiral is proposed. The use of the new transmitter is also suggested to eliminate the above disadvantages.

Kuzey Batı Anadolu Bitümlü Şist Yatakları
Sayfa E. İlhan

 ÖZET : Doğuda Çeltek civarında batıda İzmit Körfezine kadar uzanan, 500 km. den fazla uzun olan bir sahada gelişmiş olan Eosen havzalarında bir çok bitümlü şist yatakları bulunur. Aynı sahada yer alan diğer Eosen havzalarında da bu şistlerin gelişmiş olması mümkündür. Dağınık olmakla beraber, bu bitümlü şistlerin toplam rezervi oldukça yüksektir. Ayrıca, Batı Anadolu Neojen havzalarında da bitümlü şistler bulunur. İlgili plânlama ve araştırma kurumları ile birlikte bu servetten faydalanma imknlan aranmalıdır. RÉSUMÉ : Des gisements de schistes bitumineux sont englobés dans une série de bassins éocènes s‘étendant, sur une distance de plus de 500 km., des environs de Çeltek, à l‘Est, jusqu‘au Golfe d‘izmit, à l‘Ouest. L‘existence de tels gisements est possible aussi dans les autres bassins éocènes appartenants à cette zone. Malgré qu‘ils soient dispersés sur une vaste région, ces schistes représentent une richesse importante. A part de cela, des schistes bitumineux existent aussi dans les bassins néogènes de l‘Anatolie Occidentale. Ensemble avec les organisations de recherche compétantes, il faut chercer des possibilités permettant l‘utilisation de ces gisements.

Ayak Mekanizasyonunda Hobel
Sayfa K. Toz

 ÖZET : Bu yazıda ayak mekanizasyonunda büyük bir değeri olan Hobel kazı aracı incelenmektedir. ABSTRACT : In this article the Hobel which is very valuable in face mechanization is being described.

Yüksek Fırın Şarjı
Sayfa A. B. Goldhammer

 ÖZET : Daha büyük yüksek fırınlara doğru temayül, fırına nakledilen hammaddelerin miktar olarak pek çok artması ve bir nisbet dahilinde yüzde olarak tolerans bırakılan hataların azaltılmasını temin sebebi otomatik şarj kontrolünü elzem kılmıştır. Maden cevherlerinin pellet‘lerin, zinterler‘in ve eritici maddelerin (Flux) geniş çaptaki seçiminden hasıl olan pratik sahadaki tekamül kapasitesini tahakkuk ettirmek için lüzumlu işi yapan kontrol cihazlarının sayısı pek çok artmıştır. Aynı zamanda, senelerce devaımlı olarak çalışan fırınlarda, otomatik şarj sistemi son derece güvenilir bir hale gelmiştir. Elektronik anahtarla kontrol cihazları ideal bir şekilde bu sahaya tatbik edilmiştir Bu yazıda, ham maddelerin bir nisbet dahilinde ve sürekli bir şekilde ımuamelesiyle ilgili problemler ve metodlar incelenmiş­ tir. Bu gün ham maddeleri fırının üstüne taşımak için kullanılan iki usul; skip veya konveyörlerle, bunların çalıştırılma prensipleri beraberce incelenmektedir. Sistemin başından sonuna kadar olan çalışıma sırası basılmış şeritler veya elle hazırlanmış devreler vasıtasiyle kompütörde programlanabilir. Böyle bir sistem, malûmat toplayıcılar vasıtasiyle bir arada toplanan performans kayıtlariyle beraber, elektronik beyinler vasıtasiyle fırının gelecekteki çalışma faaliyetlerinin daha iyi bir şekilde düzenlenmesi için esas teş­ kil eder. ABSTRACT : The trend towards larger blast furnaces has made automatic chargig control necessary because of the greatly increased volume of raw materials to be transported and the reduction of the tolerable percentage error in proportioning. To realise the potential improvements in operating practice which result from a greater selection of ores, pellets, sinters and fluxes, the number of control devices performing the necessary logic has become very large. At the same time, with furnaces operating continuously for several years, the automatic charging system must be extremely reliable. Electronic switching control equipment is ideally suited o this application. The methods and problems involved in both continuous and batch proportioning hoists or conveyors are usual today, adn the drive requirements for both are examined. The overall sequence of operations may be programmed by plugs on patchboard matrices or by punched tape. Such charging systems, together with performance records complied by a data logger, form the basis for future direction of the furnace operations by a digital computer.

İşletmelerde Modern Sevk ve İdare
Sayfa E. Zoga

 ÖZET : îşlelımelerdeki aslî gaye verim ve kârdır. Bu neticeyi sağlayıcı unsurlar olarak gaye ve sermaye ilişkilerini görmekteyiz. Hangi konuda çalışırsa çalışsın her işletme belli bir kuruluşa sahiptir. Bu bakımdan gaye ve sermaye ilişkisi, herşeyden önce bu kuruluşa hayatiyet veren çalışanların emek ve yaratacakları iş gücünden elde edilecek başarı iie sınırlı bulunmaktadır. Dolayısiyle gayesi ne olursa olsun, sermaye miktarı hangi rakamı gösterirse göstersin İdarecilik San‘at ve felsefesinin modern anlamım hazmederaemiş kişilerin idaresindeki işletmelerin başarılı olmasına imkân yoktur. ABSTRACT s The main purpose is output and profit in all operations. The relations between the purpose and the capital are elements, that give this result. Every operation has definite structure, whatever the operation area is. From this viewpoint the relation between the purpose an the capital is limited within the success that will be provided from manpower. Whatever the purpose and the amount of investment are, it it impossible that the operations which are directed by managers, who don‘t know the meaning and phisolophy of modern management.

Cevher Zenginleştirme Hakkında Ana Bilgiler
Sayfa K. Orel

 ÖZET : Bu makalede cevher zenginleştirme branşının kısa tarihçesi, ana gayesi, tatbik olunan esas metodlan verilmekte ve ekonomik problemlerine özetle değinilmektedir. ABSTRACT : This article only summarizes the methods and proccesses of mineral dressing practice, its historical origin, its objectives and economic justification.